Welke schildpad past bij mij? 6 soorten eerlijk vergeleken
Het korte antwoord
Voor de meeste mensen met een tuin past een Griekse landschildpad het best: de LICG noemt hem geschikt voor beginners. Wil je liever een waterschildpad, kijk dan naar een kleine soort zoals de oostelijke modderschildpad, die maar zo’n 13 cm wordt. Bedenk bij elke soort dat hij tientallen jaren oud kan worden. De roodwangschildpad mag je niet meer kopen.
Een schildpad kies je eigenlijk voor de rest van je leven, en soms voor dat van je kinderen erbij. Een Griekse landschildpad kan volgens de LICG tot ongeveer 100 jaar worden. Daarom is het slim om eerst drie vragen te beantwoorden.
Drie vragen voordat je kiest
- Land of water? Een landschildpad wil ’s zomers naar buiten, in een veilige ren in de tuin. Een waterschildpad woont in een aquarium met een droog stuk en een filter dat je bijhoudt.
- Heb je een tuin? Zonder tuin is een landschildpad eigenlijk geen goede keuze. Binnen heeft een paartje Griekse landschildpadden al minstens 3 m² nodig.
- Wie zorgt er later voor hem? Bij een dier dat 40 tot 100 jaar kan worden, is dat geen rare vraag.
De soorten naast elkaar
| Soort | Land of water | Grootte | Voor wie | Regels |
|---|---|---|---|---|
| Griekse landschildpad | Land | 20-30 cm | Beginners | EU-certificaat en chip |
| Moorse landschildpad | Land | Vergelijkbaar met de Griekse | Wie zich goed inleest | EU-certificaat |
| Vierteenlandschildpad | Land | Iets kleiner | Wie zich goed inleest | Bewijs van legale herkomst |
| Gewone doosschildpad | Vooral land, vochtig | 11-22 cm | Gevorderden | CITES-papieren |
| Oostelijke modderschildpad | Water | Tot ongeveer 13 cm | Beginners die zich inlezen | Bewijs van legale herkomst (beschermd sinds 2023) |
| Roodwang-, geelwang- en geelbuikschildpad | Water | 30-35 cm | Niemand meer | Verboden te kopen of verkopen |
Grootte en geschiktheid volgens de LICG. Waar de LICG geen gegevens geeft, staat een omschrijving in plaats van een getal.
Griekse landschildpad: de beste start
Dit is de bekendste landschildpad in Nederland, en volgens de LICG geschikt voor beginners. Hij wordt 20 tot 30 cm en weegt dan 2 tot 3 kilo. Van april tot september kan hij meestal buiten wonen, in een ren met een omheining die minstens 50 cm de grond in gaat. Schildpadden graven namelijk. Binnen heeft hij een warme plek van 35 tot 40 °C nodig en een UVB-lamp die je elk half jaar vervangt.
Hij eet vooral bladgroente en wilde planten, zoals andijvie, witlof en paardenbloem. Fruit hoort er niet bij. In de winter houdt hij een winterslaap van vier tot zes maanden, die je goed moet begeleiden. Lees daarover schildpadden en hun winterslaap.
Moorse en vierteenlandschildpad
De Moorse landschildpad lijkt in verzorging veel op de Griekse en valt onder dezelfde strenge regels: zonder EU-certificaat mag je hem niet kopen of verkopen. Er zijn verschillende ondersoorten, en die verschillen in wat ze nodig hebben. Vraag de kweker dus precies welke het is.
De vierteenlandschildpad, ook wel Russische landschildpad, komt uit droge steppen en graaft graag diep. Hij heeft een droog verblijf nodig en een omheining waar hij niet onderdoor kan. Een certificaat is niet nodig, maar je moet wel kunnen aantonen dat hij legaal is verkregen.
Koop altijd nakweek
Vraag bij elke schildpad naar de herkomst en de papieren. Een gekweekt dier is gezonder, went makkelijker en houdt de handel in wilde schildpadden niet in stand. Welke papieren bij welke soort horen, lees je in mag je in Nederland een schildpad houden.
Gewone doosschildpad: mooi, maar niet voor beginners
De doosschildpad kan zijn schild helemaal dichtklappen. Hij leeft vooral op het land, maar wil het vochtig: een bodem van kokosvezel die je dagelijks besproeit, en een ondiep waterbad. Hij eet van alles, van regenwormen tot groente en fruit. De LICG noemt hem minder geschikt voor beginners, omdat hij gevoelig is voor verkeerde omstandigheden. Sommige doosschildpadden worden meer dan 100 jaar oud.
Een waterschildpad: kies een kleine soort
De oostelijke modderschildpad blijft klein, tot ongeveer 13 cm. Een volwassen dier heeft volgens de LICG een bak van minimaal 80 × 40 cm nodig, met zo’n 20 cm water, een plek om uit het water te klimmen en een warme zonplek van ongeveer 35 °C onder een UVB-lamp. Hij eet vooral dierlijk voer, zoals insecten, wormen en slakken.
Houd hem alleen. Volgens de LICG gaan twee mannetjes, of een mannetje met een vrouwtje, niet samen. Vissen of andere schildpadden erbij zijn ook geen goed idee. Met goede zorg kan hij ouder worden dan 40 jaar.
De roodwangschildpad: niet meer kopen
De roodwang-, geelwang- en geelbuikschildpad staan sinds 2016 op de Europese lijst van invasieve exoten. Kopen, verkopen, fokken en weggeven aan andere houders mag niet meer. Heb je er al een, dan mag je hem houden zolang hij leeft. Kun je niet meer voor hem zorgen, breng hem dan naar een door de overheid aangewezen opvang. Hij wordt 30 tot 35 cm en heeft als volwassen paar een aquarium van minstens 150 × 50 × 50 cm nodig.
Fouten die vaak worden gemaakt
- Een te kleine bak. Een schildpad groeit. Wat voor een jong dier past, is na een paar jaar veel te klein.
- Geen UVB. Zonder UVB-licht maakt een schildpad te weinig vitamine D3 aan, wat slecht is voor schild en botten.
- Fruit voor landschildpadden. Een Griekse landschildpad eet blad, geen fruit.
- Een schildpad als speelgoed voor kinderen. Schildpadden kunnen salmonella bij zich dragen. Was na elk contact je handen.
Twijfel je nog of een schildpad wel bij je past? Een luipaardgekko is ook een rustig reptiel, en hij past in een terrarium in de woonkamer.
Veelgestelde vragen
Welke schildpad is het makkelijkst?
Volgens de LICG zijn de Griekse landschildpad en kleine modderschildpadden geschikt voor beginners. Makkelijk is geen enkele schildpad: ze hebben allemaal warmte, UVB en veel ruimte nodig.
Welke schildpad blijft klein?
Van de soorten hier blijft de oostelijke modderschildpad het kleinst, tot ongeveer 13 cm. Ook de gewone doosschildpad blijft met 11 tot 22 cm vrij klein.
Kan een schildpad binnen wonen?
Een waterschildpad woont binnen in een aquarium. Een landschildpad kan binnen in een groot verblijf, maar wil in de zomer het liefst naar buiten.
Hoe oud wordt een schildpad?
Dat verschilt per soort. Een oostelijke modderschildpad kan ouder worden dan 40 jaar, een Griekse landschildpad tot ongeveer 100.
Bronnen
- LICG, De Griekse landschildpad
- LICG, De gewone doosschildpad
- LICG, De oostelijke modderschildpad
- LICG, Roodwang-, geelwang- en geelbuikschildpad
- LICG, Soortentabel terrariumdieren
Geschreven door Menno. Laatst bijgewerkt op 27 oktober 2026. Deze informatie vervangt geen advies van een dierenarts.